آینده مبهم جامعه ایزدی‌های سوریه

مرکز رصد و ارزیابی دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی :رصدگر

درست در حومه روستای کوچک ایزدی‌نشین برزان در شمال شرق سوریه، شادی راشو ۱۰ ساله برای خواندن دعا از جایش بلند شد. صدای آرام اما غمگین او چند دقیقه‌ای ادامه پیدا کرد و حاضران در سکوت گوش می‌دادند. سلیمان راشو، برادر ۲۱ ساله شادی، گفت: «این تنها کاری است که بچه‌ها می‌توانند انجام دهند.» بیشتر بستگان خانواده آن‌ها به اروپا مهاجرت کرده‌اند—که دلیل آن سیاست‌های تبعیض‌آمیز دیرینه مقامات سوری در طول و همچنین آزار و اذیت توسط داعش بود. ایزدی‌ها یک اقلیت قومی-مذهبی هستند که عمدتاً به زبان کردی صحبت می‌کنند و به طور تاریخی در بخش‌هایی از ایران، عراق، سوریه و ترکیه امروزی ساکن بوده‌اند. دین آن‌ها که قدمتی هزاران ساله دارد، شامل عناصری پاگانی، زرتشتی، مسیحی و اسلامی است. سلیمان به نماد قاب شده یک طاووس که در مرکز اتاق نشیمن آویزان بود، اشاره کرد. در دین ایزدی، نام این طاووس ملک طاووس است، فرشته‌ای که زمین را هنگام خلقت زیبا کرد. زیر پای طاووس، نقاشی کوچکی از معبد ایزدی لالش در عراق حک شده بود. ایزدی‌ها مدت‌هاست که تحت آزار و اذیت بوده‌اند. پیروان ادیان دیگر ملک طاووس را به اشتباه شیطان تفسیر کرده‌اند و در نتیجه ایزدی‌ها را به «شیطان‌پرستی» متهم کرده‌اند. اعضای جامعه ایزدی می‌گویند که در طول هزاره‌ها، ۷۴ نسل‌کشی را تحمل کرده‌اند. آخرین مورد توسط داعش انجام شد که بیش از ۳۰۰۰ ایزدی را به قتل رساند و نزدیک به ۷۰۰۰ نفر دیگر را به بردگی گرفت، مورد تجاوز قرار داد و به زور وادار به تغییر دین کرد. طی دهه گذشته، بسیاری از ایزدی‌های سوریه تحت اداره خودمختار کردها—که هنوز بخش زیادی از شمال شرق را کنترل می‌کند—به رسمیت شناخته شدند و احساس حمایت داشتند. اما اکنون، با روی کار آمدن دولت احمد الشرع، ایزدی‌های سوریه دوباره نسبت به آینده خود نامطمئن هستند. نیروهای کُرد مورد حمایت آمریکا اکنون تحت فشار فزاینده‌ای…